Voor de verwerking van de vergunning in de BAG geldt sinds september 2025 alleen nog de verleende omgevingsplanactiviteit (OPA)-vergunning als standaard brondocument. Bij de registratie hoeft er geen rekening meer worden gehouden met informatie uit de technische bouwactiviteit of de gereedmelding (Wet kwaliteitsborging voor het bouwen, Wkb). Die informatie kan nog steeds als ondersteuning worden gebruikt, maar vormt geen formele grondslag meer voor registratie in de BAG
Deze wijziging is doorgevoerd zodat de regelgeving beter aansluit op gemeentelijke processen en om het makkelijker te maken adressen nauwkeurig te registreren. Gemeenten dienen hun werkprocessen af te stemmen op de nieuwe werkwijze.
Waarom deze wijziging?
De wijziging is doorgevoerd omdat:
- In de praktijk blijkt dat bij OPA-vergunningen vaak al bouwtekeningen meegeleverd worden (in tegenstelling tot eerdere verwachtingen). Er is een brede behoefte aan tijdige adresuitgifte, zowel binnen gemeenten (toetsing, toezicht) als bij externe partijen (nutsbedrijven, projectontwikkelaars).
- De eerdere werkwijze sloot minder goed aan op gemeentelijke processen en veroorzaakte knelpunten in de uitvoering.
- De OPA-vergunning blijkt in de praktijk meestal eerder te worden aangevraagd dan het technische deel.
- OPA-vergunningen worden in de praktijk vaker toegepast dan in 2023 werd verwacht.
Achtergrond van deze wijziging
Op 1 januari 2024 zijn de Omgevingswet (Ow) en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) in werking getreden. In eerste instantie moest bij de registratie ook rekening worden gehouden met informatie uit de technische bouwactiviteit of de gereedmelding (Wet kwaliteitsborging voor het bouwen, Wkb). Sinds september 2025 is dus alleen nog de verleende omgevingsplanactiviteit, de OPA-vergunning, nodig als brondocument. Dit maakt het registratieproces eenvoudiger én versnelt het bouwproces.
Onderscheid tussen technisch deel en ruimtelijk deel
De Omgevingswet scheidt bouwactiviteiten in een technisch deel en een ruimtelijk deel. Dit levert twee activiteiten op:
- De technische bouwactiviteit
- De omgevingsplanactiviteit (OPA) voor een bouwwerk
De scheiding tussen beide activiteiten wordt ‘de knip’ genoemd. Bij de technische bouwactiviteit wordt een aanvraag getoetst aan de regels voor de technische bouwkwaliteit uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Denk hierbij bijvoorbeeld aan de constructieve veiligheid van het bouwwerk.
De ruimtelijke toets van een bouwwerk aan het omgevingsplan gebeurt in de omgevingsplanactiviteit (OPA) voor een bouwwerk. Denk hierbij aan bouwhoogte, het bebouwingspercentage, het uiterlijk (welstand) en de functietoedeling.
Bericht vanuit VRO
Deze pagina wordt bijgewerkt naar de laatste inzichten. In november 2025 hebben de laatste aanpassingen plaatsgevonden. Aanleiding was een evaluatie van de oorspronkelijke afspraken door VNG en VRO, met vertegenwoordiging vanuit zowel het geo- als het bouwdomein.
Meer weten?